Што откри обвинението за Стојанче Јовановски и долгото молчење на институциите

Трагедијата во скопската населба Тафталиџе, во која животот го загубија Ивана Јовановска и нејзината шестгодишна ќерка Катја, ја потресе македонската јавност и одново ја отвори болната дискусија за ефикасноста на системот за заштита од семејно насилство. По спроведената истрага, надлежното обвинителство поднесе обвинение против нејзиниот сопруг, Стојанче Јовановски, кој се товари дека во период од седум години вршел континуирано физичко и психичко малтретирање врз својата сопруга. Тој сега се соочува со одговорност за три тешки кривични дела, вклучително телесни повреди сторени како продолжено дело, загрозување на сигурноста, како и наведување и помагање во самоубиство.

Според наводите на обвинителството, насилството го достигнало својот врв на почетокот на овој месец, кога Јовановски на повеќе локации во главниот град извршил брутални напади врз Ивана. Жртвата била изложена на удари со тупаници и шлаканици до степен на губење на свест, а сериозни закани по нејзиниот живот биле упатувани дури и на јавни места, како паркингот зад Кривичниот суд во Скопје. Овие настани кај неа предизвикале длабоко чувство на страв, несигурност и безизлезност, што подоцна се покажало како кобно за неа и за нивното малолетно дете.

Истрагата на Јавното обвинителство за организиран криминал и корупција открива и дека зад насилството стоеле смислени манипулации со имотот на семејството. Уште во ноември 2022 година, Јовановски ја убедил својата сопруга да му го отстапи нејзиниот дел од заедничкиот стан, по што тортурата станала уште посурова. Откако ја стекнал целосната сопственост врз домот, неговото однесување во текот на 2025 година прераснало во систематско понижување. Ивана била тепана и омаловажувана пред сведоци и во присуство на својата ќерка, постојано соочувајќи се со закани дека ќе биде исфрлена на улица и дека ќе ѝ биде одземено детето.

Овој повеќегодишен пекол заврши трагично кога Ивана, во состојба на тешка психичка вознемиреност, се одлучи на очајничкиот чекор и заедно со малата Катја скокна од терасата на шестиот кат од нивниот дом. По овој настан, институциите се најдоа под лупа на јавноста и истражните органи. Покрај кривичната пријава за сопругот, обвинителството отвори предмети за да го испита постапувањето на Центарот за социјални работи Скопје и полицијата по претходните пријави за насилство. Истовремено, Државниот просветен инспекторат врши вонреден надзор во училиштето „Јохан Хајнрих Песталоци“ за да се утврди дали наставниот кадар соодветно реагирал на состојбата во која се наоѓало семејството.

Трагедијата во Тафталиџе останува како мрачен потсетник за итноста од воспоставување поефикасни механизми за заштита на жртвите. Овој случај ја потенцира потребата од навремена реакција на сите општествени чинители, со цел да се спречи насилството да ескалира до точка од која нема враќање.